Trakeostomi Nedir?

Adını belki de ilk defa duydunuz ama trakeostomi tam anlamıyla hayat kurtaran bir tıbbi yöntemdir. Trakeostomi, kendi kendine nefes alamayan hastalarda kullanır ve solunum desteği sağlar. Boyna, nefes borusunun ikinci ve üçüncü kıkırdak halkaları arasından bir delik açılmasıyla, o bölgeye plastik bir kanül yerleştirilir ve hava yolu açıklığı sağlanır. Bu uygulamaya “trakeostomi” denir. Takılan boru ise trakeostomi kanülüdür.

Trakeostomi Nedir?

Trakeostomi Nedir?

            Adını belki de ilk defa duydunuz ama trakeostomi tam anlamıyla hayat kurtaran bir tıbbi yöntemdir. Trakeostomi, kendi kendine nefes alamayan hastalarda kullanır ve solunum desteği sağlar. Boyna, nefes borusunun ikinci ve üçüncü kıkırdak halkaları arasından bir delik açılmasıyla, o bölgeye plastik bir kanül yerleştirilir ve hava yolu açıklığı sağlanır. Bu uygulamaya “trakeostomi” denir. Takılan boru ise trakeostomi kanülüdür.

            Özellikle akciğer, fonksiyonunu tam yapamıyorsa ve hastanın nefes alması oldukça güç bir duruma geldiyse o zaman bu işlem uygulanır. Nefes güçlüğü sorunu dışında, solunum makinesi kullanımının uzun bir süre olması gereken durumlarda, gırtlakta oluşan bir kanser solunum yollarını tıkarsa veya daraltırsa, ALS hastalarının solunum kaslarında zayıflık mevcutsa trakeostomi işlemi uygulanır.

            Trakeostomi kullanımın geçmişi aslında oldukça eskilere dayanır. Yapılan araştırmalara göre milattan önce 3600 yılında Antik Mısır’da uygulanmış bir cerrahi girişimdir. Tabi, o zamanın cerrahi operasyon şekilleriyle şu anki operasyonların uzaktan yakından alakası yoktur.

            Trakeostomili hastalar oluşan balgamları, tek kullanımlık aspirasyon kanülleri veya ev tipi aspiratörler yardımıyla temizleyebilirler fakat hastaların hastalık derecesine göre çoğu zaman, bu konuda bir başkasının yardımına ihtiyaç duyarlar. Bazı trakeostomi kullanan hastaların konuşması imkânsızken bazı kanüller konuşmayı engellemiyor. Çünkü trakeostomiler ses tellerinin altına yerleştirilir bu yüzden konuşmayı direkt olarak etkilerler. Fakat özel kanüller veya kapaklar yardımıyla hastaların konuşması sağlanabilir.

            Trakeostomi işlemi temelde nefes almayı sağlasa da bazı zararları ve olası riskleri de mevcuttur. İşlem sırasında veya sonrasında, açılmış olan delikte daralma oluşabilir, kanama olabilir, akciğer veya sinüs enfeksiyonları başlayabilir, eğer hava göğüs boşluğundan çıkamazsa akciğerler zarar görebilir veya ince boru tıkanabilir. Bu işlem uygulanmadan önce mutlaka hastadan veya yakınından onay alınmaktadır. Eğer bu risklerden biri veya birkaçı oluştuysa ve durmuyorsa, yani iltihap, kızarıklık, şişkinlik, kanamaların durdurulamaması gibi durumlar gerçekleşirse mutlaka doktora başvurulmalıdır. Eğer hastanede geliştiyse hemen uzman kişiler çağrılmalıdır.

            Trakeostomi sonrası bakım ve alışma süreci biraz zordur. Özellikle yaşamını normal bir şekilde idame ettirebilen birisine trakeostomi işlemi yapıldıysa mutlaka hayatında bazı şeyler değişecektir. Ya da evde bakıma ihtiyacı olan bir hastaya trakeostomi işlemi uygulandıysa, o hastaya bakanlar için oldukça ciddi bir sorumluluk daha beraberinde gelecektir. Aynı zamanda bu trakeostomi kanüllerinin belli süreden sonra değişmesi gerekir. Değişimi yapan hastaneler arasından en iyi doktorlara sahip olanı bulmanız gerekecektir ki yanlış bir işlem yapılmasın. Çünkü oldukça hassas bir noktada bulunan trakeostomi, değişim sırasında yapılan ufacık bir hata yüzünden ses tellerinin çok ciddi zarar görmesine neden olabilir.  Bir diğer önemli nokta ise hijyendir. Mutlaka eldiven kullanılmalı, eller sabun ve su ile oldukça düzgün bir şekilde yıkanmalıdır. Kanülün temizliği ve beraberinde kullanılması gereken malzemeler varsa bunların nasıl ve ne süreyle kullanılacağının da bilgisi mutlaka sağlık personeli tarafından aktarılmış olacaktır. Aspire işlemi, yani ciğerlerden üretilen balgamın çekilmesi işlemi, hastanın canını acıtan bir olay değildir. Tam tersine onun nefes almasını kolaylaştırdığı için oldukça faydalıdır. Bu yüzden balgamın nefes borusunu tıkaması ve solunumu engellememesi için mutlaka düzenli olarak aspire işleminin gerçekleşmesi gerekir.

Yazar Gülden Metin'e Teşekkürler..

Bir Emoji Bırakın

like
0
dislike
0
love
0
funny
0
angry
0
sad
0
wow
0